Vandaag was ik bij een leuke presentatie van een educatief plan voor een wisseltentoonstelling. Het onderwerp was winter. Het educatieve plan besprak niet alleen wat je ziet, of ervaart als je naar de werken kijkt, maar vergelijkt de werken ook. Natuurlijk worden de werken geografisch vergeleken, want Russische winterschilderijen zijn blijkbaar heel anders dan Nederlandse. Maar ze worden ook vergeleken in de tijd. Waar een winterlandschap uit de 17e eeuw ijs en sneeuw laat zien, zijn de winters momenteel vooral nat. En rond de 5 graden. Er zijn nog wel ijsdagen, maar die zijn in aantal sterk afgenomen.
Het plan eindigde met toekomstdenken. Wanneer we na de tentoonstelling terugkijken en nadenken over hoe de werken zijn veranderd in de tijd, wat betekent dit voor de toekomst? Hebben we überhaupt nog winters? Wat verstaan we eigenlijk onder winter? Of, als de golfstroom omdraait, gaan we een herhaling zien van de Hel van ’63?
Call to Action
Vanuit retorisch perspectief verwacht ik op dat moment een Call to Action. Dat is een oproep om je doelgroep in beweging te brengen en aan te zetten tot het uitvoeren van een bepaalde actie. Het is vaak een mooi einde van je presentatie. Goede calls-to-action beginnen vaak met een werkwoord, zijn activerend opgeschreven en maken gebruik van de kracht van eenvoud.
Just do it
Gotta catch ‘em all
Stem!
In dit geval kan je bijvoorbeeld denken aan “Doe duurzaam. Behoud de winter.” Of misschien “Ga met elkaar in gesprek over klimaatverandering.” Op die manier zorg je dat de effecten van de tentoonstelling ook buiten de muren van het museum worden gevoeld.
Maar het interessante was nu juist dat die er dus niet was. En toen ik ernaar vroeg bleek daar heel bewust voor gekozen te zijn. In plaats van ze te activeren, willen ze mensen laten reflecteren en dan met een open blik naar buiten te laten gaan.
Contemplatie ten opzichte van actie
Wat zou dit betekenen voor de tentoonstelling? Ik snap de overwegingen. Als museum wil je neutraal zijn, en laat je mensen zelf de conclusies trekken. Contemplatie past meer bij (de meeste musea) ten opzichte van actie. Een oproep “vecht tegen klimaatverandering” past dan niet.
Maar zou een simpele Call to Action aan het einde, iets dat neutraal genoeg is, niet de hele impact veel groter maken? En neem je zo de tentoonstelling niet verder mee naar buiten nemen?
Schrijf een naam op van iemand met wie je jouw gedachten wilt bespreken
Pepijn Vemer